AI Overview là gì và vì sao Google đưa tính năng này vào tìm kiếm?
AI Overview là tính năng sử dụng trí tuệ nhân tạo để tạo ra phần tóm tắt ở đầu trang kết quả tìm kiếm Google. Thay vì chỉ hiển thị các đường liên kết, Google tổng hợp thông tin từ nhiều nguồn và trình bày thành một câu trả lời ngắn gọn, đồng thời kèm theo liên kết đến các website được sử dụng làm nguồn tham khảo.
Đây là một phần trong xu hướng AI Search – nơi công cụ tìm kiếm không chỉ giúp người dùng tìm thông tin mà còn trực tiếp trả lời câu hỏi. Những truy vấn như "AI Overview là gì?", "Cách bật chế độ tiết kiệm pin" hay "Dark Mode có bảo vệ mắt không?" là các ví dụ điển hình thường xuất hiện AI Overview.
Theo Google, AI Overview đã được triển khai tới hàng tỷ người dùng trên toàn cầu và đang góp phần tăng mức độ tương tác với Google Search.
Bạn có biết?
AI Overview chủ yếu xuất hiện với các truy vấn mang tính giải thích hoặc tìm hiểu thông tin, thay vì các truy vấn điều hướng như tìm tên thương hiệu hoặc website cụ thể.
Vì sao nhiều website lo ngại AI Overview?
Lý do lớn nhất là AI Overview có thể làm giảm số lượt nhấp vào website.
Trước đây, khi tìm kiếm một câu hỏi trên Google, người dùng thường phải mở một hoặc nhiều bài viết để đọc câu trả lời. Giờ đây, trong nhiều trường hợp, AI Overview đã tóm tắt sẵn nội dung ngay trên trang kết quả. Nếu câu trả lời đủ đáp ứng nhu cầu, người dùng có thể rời đi mà không cần truy cập bất kỳ website nào.
Hiện tượng này còn được gọi là zero-click search – người dùng tìm kiếm nhưng không nhấp vào kết quả nào.
Một nghiên cứu của Ahrefs trên 300.000 từ khóa cho thấy, sự xuất hiện của AI Overview có thể làm giảm trung bình 34,5% tỷ lệ nhấp (CTR) vào kết quả đứng đầu so với các truy vấn không có AI Overview. Trong bản cập nhật sau đó, Ahrefs tiếp tục ghi nhận mức giảm còn lớn hơn khi AI Overview được triển khai rộng hơn.
Một số nhà xuất bản lớn cũng cho biết lượng truy cập từ Google đã giảm đáng kể kể từ khi AI Search được mở rộng, dù Google khẳng định AI Overview vẫn mang lại hàng tỷ lượt nhấp đến các website mỗi tuần và giúp người dùng tìm kiếm nhiều hơn.
Website nào sẽ chịu ảnh hưởng nhiều nhất?
Không phải mọi website đều bị AI Overview tác động theo cùng một cách.
Những nội dung mang tính trả lời nhanh như định nghĩa, hướng dẫn cơ bản, công thức, mẹo sử dụng hoặc các câu hỏi phổ biến là nhóm dễ bị ảnh hưởng nhất. Lý do là AI Overview có thể tổng hợp và hiển thị ngay câu trả lời trên trang kết quả tìm kiếm, khiến người dùng không cần nhấp vào bài viết để tìm thông tin.
Ngược lại, các nội dung có phân tích chuyên sâu, trải nghiệm thực tế, đánh giá sản phẩm, nghiên cứu hoặc dữ liệu gốc vẫn giữ được lợi thế. AI Overview chỉ đóng vai trò tóm tắt, trong khi người dùng thường cần truy cập nguồn để xem đầy đủ bối cảnh, ví dụ minh họa hoặc các nhận định chi tiết.
Đây cũng là lý do nhiều chuyên gia SEO cho rằng cuộc cạnh tranh hiện nay không còn nằm ở việc ai viết nhanh hơn, mà là ai tạo ra nội dung có giá trị mà AI không thể thay thế hoàn toàn.
SEO sẽ thay đổi như thế nào trong kỷ nguyên AI Search?
Sự xuất hiện của AI Overview không đồng nghĩa với việc SEO mất đi vai trò, mà đang buộc các website phải thay đổi cách xây dựng nội dung.
Trước đây, chỉ cần tối ưu từ khóa và trả lời đúng câu hỏi của người dùng, một bài viết đã có cơ hội xếp hạng cao. Tuy nhiên, khi AI có thể tự tạo phần tóm tắt cho những thông tin phổ biến, các website cần mang lại nhiều giá trị hơn là việc lặp lại kiến thức đã có.
Điều Google vẫn cần là những nguồn thông tin đáng tin cậy để AI tham khảo. Vì vậy, các bài viết có dữ liệu gốc, góc nhìn chuyên môn, trải nghiệm thực tế, hình ảnh tự thực hiện hoặc phân tích chuyên sâu vẫn có khả năng được AI Overview trích dẫn và giới thiệu đến người dùng.
Trong bối cảnh đó, mục tiêu của SEO cũng đang thay đổi. Thay vì chỉ cố gắng tăng số lượt truy cập, nhiều doanh nghiệp bắt đầu quan tâm đến việc xây dựng thương hiệu, nâng cao mức độ tin cậy và tạo nội dung mà người đọc muốn tìm hiểu sâu hơn sau khi xem phần tóm tắt của AI.
Kết luận
AI Overview đang thay đổi cách người dùng tìm kiếm thông tin trên Google, đồng thời tạo ra những thách thức mới cho các website phụ thuộc nhiều vào lưu lượng truy cập từ công cụ tìm kiếm. Với các truy vấn đơn giản, người dùng có thể tìm thấy câu trả lời ngay trên trang kết quả mà không cần nhấp vào bất kỳ liên kết nào.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa website sẽ mất vai trò. Ngược lại, khi AI ngày càng đảm nhiệm việc tổng hợp thông tin, giá trị của những bài viết có phân tích chuyên sâu, dữ liệu gốc và trải nghiệm thực tế sẽ càng trở nên quan trọng. Trong kỷ nguyên AI Search, mục tiêu không còn là viết nhiều hơn, mà là tạo ra những nội dung đủ chất lượng để vừa được AI tham khảo, vừa khiến người đọc sẵn sàng truy cập để khám phá sâu hơn.
